Balthasar Neumann (1687-1753) behoort tot de belangrijkste bouwmeesters van de barok en rococo. Als voormalig kanonnier werd hij in 1719 door de prins-bisschop Schönbusch tot bouwdirecteur benoemd en met de bouw van de Residentie in Würzburg belast. Toen sommigen twijfelden, bood hij aan de stevigheid van het reusachtige vrijdragende gewelf met kanongebulder te testen. Men zag hier, op zijn bekwaamheden vertrouwend, vanaf. Fascinerend is ook het door de Venetiaan Giovanni Battista Tiepolo geschapen plafondfresco. Met de schildering, die in 1752-1753 is ontstaan, schiep de Italiaan zijn meesterwerk en vestigde bovendien een record: het werk is met 677 vierkante meter het grootste aaneengesloten plafondfresco ter wereld.

Wie enthousiast over de Residentie van Würzburg in Neder-Franken vertelt, die noemt in één adem het kolossale trappenhuis met de wereldberoemde plafondschilderingen. Neumann wist een belangrijk barokcomplex neer te zetten, met het trappenhuis als meesterstuk. In de luisterrijke entree overspant het gewelf zonder enige steunpilaren afmetingen van 18 bij 30 meter. Een adembenemende belevenis wordt het vertrek door de schilderingen van de Venetiaanse kunstenaar Giovanni Battista Tiepolo, die in de 18e eeuw in Europa een gevierd genie van de frescoschilderkunst was. Het fresco stelt de destijds bekende vier werelddelen voor: Europa, Azië, Afrika en Amerika, belichaamd door ten dele exotische vrouwenfiguren, en in een hoek zijn zelfs zelfportretten van de kunstenaars te vinden. Lonend is ook een wandeling door de Hofgarten, die tegen het einde van de 18e eeuw door de Boheemse tuinarchitect Johann Prokop Mayer als geometrisch toevluchtsoord in de geest van de rococo is aangelegd.

toon op kaart »

Een favoriet lustslot van de keurvorst en aartsbisschop Clemens August van Wittelsbach was Slot Augustusburg in het Rijnland. In de 18e eeuw kreeg de Augustusburg onder François de Cuvilliés haar gestalte als eminente residentie van deze tijd. De door Balthasar Neumann als ontwerp vervaardigde kern van het kasteel vormt het pronktrappenhuis. Door het samenspel van architectuur, plastiek, schilderkunst en tuinarchitectuur ontstond een totaalkunstwerk van de Duitse rococo op superieur niveau. In de 20e eeuw was Slot Augustusburg tientallen jaren lang als representatiekasteel van de Duitse bondspresident en de regering in gebruik. Op loopafstand van Slot Augustusburg doemt aan de bosrand het jachtkasteel Falkenlust in zijn volle schoonheid op.Ook Falkenlust werd in de 18e eeuw onder François de Cuvilliés gebouwd en is een van de intiemste en kostbaarste creaties van de Duitse rococo. De keuze van het bouwterrein werd bepaald door de vliegbaan van de reigers,de vogels die bij de valkenjacht vaak werden buitgemaakt.Na het jachtgenoegen kwam het hoofse gezelschap in de schitterend aangeklede vertrekken van het kasteel bijeen. Thans is het aan de deelstaat Noordrijn- Westfalen te danken dat het kasteel als museum toegankelijk is.
toon op kaart »

Slechts op enkele kilometers de Main stroomafwaarts van Würzburg ligt nog een kleinood van de late barok.Tussen met heggen omzoomde lanen zijn er doorkijkjes naar heggenzalen, paviljoenen, prieeltjes, ronde bloemperken en de Parnassusfontein in de Grosser See – een hoogtepunt van het park. Zo’n 300 sculpturen van de Würzburgse hofbeeldhouwers sieren het terrein.
toon op kaart »